AnaKartta Köprüler ve OverClock Mantığı

Geçen haftaki donanım dersini kaçırdığımdan notları alamadım. Araya sınavın ve bilişim fuarının girmesi ile zaten 2 hafta ders yapamadık. Bide üstüne geçen hafta derse yetişemeyince 3 haftalık bir boşluk oldu. Bu hafta dersimizde anakart üzerinde ki köprülerin ne olduğunu, ne işe yaradığını ve overclock ile ilgili temel bilgileri paylaşacağım.

KÖPRÜLER

donanim_anakart

Köprüler sistem veriyolları ve veri ileti yollarının bağlantılarında kullanılan bir anakart bileşenidir. Bu bağlantılarda önem düzeyine göre iki gruba ayrılmıştı : Kuzey ve Güney Bağlantıları.

Kuzey köprüsü; mimarinin AGP veriyolu ile sistem veriyolunu (işlemci ile bellek arasında ki iletişim) birbirine bağlar.

Güney köprüsü ise; AGP dışındaki diğer veriyolları ve ekbirimler (ISA,PCI,BIOS,USB,IDE vb…) ile sistem veriyonu birbirine bağlar

Performans olarak karşılaştırıldığında kuzey köprüsü daha hızlı çalışmaktadır. Bu nedenle ek soğutmaya ihtiyaç duyar.

  • OverClock

Bir işlemcinin performansı çalıştırdığı komut sayısıyla belirlenir. Komutların çalışması ise frekanslarla belirlenir. Dolayısıyla birim zamanda yayılan frekans işlemcide çalıştırılacak maksimum komut sayısıyla ilgilidir.Dolayısıyla işlemcinin hızı Hz (hertz)’nin katları şeklinde belirtilir. (Hz – Mhz – Ghz) İşlemcinin standart hızı (Örneğin 2000 mhz) ekstra bir donanım gerektirmeden arttırma çabasına (Örneğin 2200 mhz’e çıkartmak) işlemine overclock denir.

  • OverClock İşlemleri

Overclock işlemlerinde kuzey köprüsü önemli bir yer tutar. Çünkü AGp portu ile sistem veri yollları yüksek hızla çalışır. Bu bağlantı yolunda kuzey köprüsü ile işlemci arasındaki bölüm diğerlerine göre en yüksek performans gerektirir. Bu nedenle bu bölüme FSB (Front Side Bus) adı verilir.

Overclock işleminde diğer önemli kavram ise saat frekansıdır. Her bir frekans bir komut çevrimini tanımladığına göre frekansın büyüklüğü mimarinin performansıyla doğrudan ilişkilidir.

  • İşlemci Çarpanı

FSB’nin performansı açısından belirli bir hızda çalışması gerekir. Buna ilişkin hız belirlemesi işlemcinin içerisinde yer alan bir kontrolör ile sağlanır. Kontrolör aslında belirli bir hız birimde değil, işlemci hızının oranını tutar.

ÖRNEK: Bir işlemcide yer alan FSB’nin hızı 240 mhz ise ; yeni nesil bir AMD işlemcilerinde işlemci çarpanı 12 olduğu düşünülürse, işlemcinin hızı 240×12=2800 mhz’dir.

Burada amaç CPU Hızı / FSB (Sistem veri yolu hızı) = 1’e yaklaştırmaktır. Şu an ki teknolojide bu imkansızdır. Burada ki espiri çarpan arttıkça hız artar.

This entry was posted in Bilgisayar Donanımı and tagged , , , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *